مشروطه پس از ۱۲۰ سال به روایت تصویر وقتی عکس ها سخن می گویند
وبلاگ آفتاب: نمایشگاه عکس مشروطه با تأکید بر رخدادهای شهر تبریز و اولین دوره های مجلس شورای ملی، مجالی برای تأمل در نسبت میان گذشته و امروز فراهم آورده است.
به گزارش وبلاگ آفتاب به نقل از مهر، موزه عکسخانه شهر بمناسبت صد و بیستمین سالگرد جنبش مشروطه نمایشگاهی با عنوان «مشروطه به روایت تصویر» با ۷۲ عکس و کارت پستال برگزار کرده است. این نمایشگاه شامل ۴۸ عکس از جنبش مشروطه در تبریز است. ۱۰ کارت پستال تصویرسازی شده با فضایی فانتزی و ملهم از نقاشی قاجاری از شکنجه های مربوط به دوران مشروطه که برای بار اول به معرض نمایش گذاشته می شود و ۱۴ تصویر نیز از کارت پستال های متفاوت دوران مشروطه همچون تصاویری از دسته های مجاهدان، متحصنان و شروع به کار مجلس شورای ملی برگزیده شده است.
۱۲۰ سال از جنبشی می گذرد که نه تنها ساختار سیاسی ایران را دگرگون کرد، بلکه شیوه دیدن جامعه از خودرا نیز تغییر داد. انقلاب مشروطه، در کنار مفاهیمی چون قانون، مجلس، آزادی و مشارکت عمومی، با گسترش عکاسی و فرهنگ تصویری در ایران شکل گرفت.
از همین رو، خیلی از مهم ترین خاطرات آن دوران نه فقط در اسناد مکتوب، بلکه در تصاویر و کارت پستال ها از جمله، پرتره های افراد سرشناس، تصاویر جمعی متحصنان، صحنه های اجتماعات شهری، نظامیان مردمی از شهر های مختلف ایران و... باقیمانده اند.
در بخشی از بیانیه نمایشگاه نوشته شده است: «این نمایشگاه که با گردآوری ۴۸ تصویر تاریخی از رخدادها خصوصاً در شهر تبریز، شخصیت ها و فضاهای مشروطه و نیز مجموعه ای از کارت پستال های تصویرسازی شده (که برای بار اول به نمایش درآمده اند)، تلاشی است برای بازخوانی یکی از مهم ترین فصل های تاریخ معاصر ایران از دریچه تصویر. کارت پستال های مربوط به شکنجه ها و خشونت های استبداد، تنها بازنمایی رنج نیستند؛ بلکه یادآور بهایی هستند که برای رسیدن به قانون، عدالت و آزادی پرداخت گردید.
در کنار آن، کارت پستال های مربوط به رجال، اجتماعات مردمی و اولین دوره های مجلس شورای ملی، چهره دیگر مشروطه را به نمایش می گذارند؛ چهره ای که بر امید، مشارکت و تشکیل نهادهای مدرن استوار بود. عکس، بر خلاف روایتهای شفاهی و متون تاریخی، لحظه را متوقف و آنرا به حافظه ای ماندگار بدل می کند.»
هر تصویر در این نمایشگاه، سندی از یک زمان و با این وجود دعوتی است برای تأمل درباره ی نسبت گذشته و امروز؛ این که چطور آرمان های یک جنبش تاریخی همچنان در حافظه جمعی ما حضور دارند و چطور تصویر می تواند واسطه ای برای بازاندیشی آن تجربه باشد.
این نمایشگاه نه به دنبال داوری تاریخ، بلکه به دنبال زنده نگه داشتن حافظه بصری مشروطه است؛ حافظه ای که از خلال چهره ها، خیابان ها، اجتماعات، مجلس، مقاومت و رنج، روایت گر یکی از سرنوشت سازترین لحظات تاریخ ایران است.
این مجموعه، مجالی برای گفتگو میان گذشته و الان فراهم آورده است و مخاطب را به تأمل در ارزش اسناد تصویری، نقش عکاسی در ثبت تاریخ و اهمیت میراث مشروطه در فرهنگ معاصر ایران دعوت می کند.
جایگاه تصاویر تاریخی در بازسازی تاریخ یک کشور، جایگاهی حیاتی و جایگزین ناپذیر دارد. در صورتیکه متون تاریخی گاهی تحت تأثیر دیدگاه های نویسندگان یا فراموشی های زمان قرار می گیرند، تصویر با صداقتی بی پرده، حقیقت عیان یک لحظه را فریاد می زند.
عکس های دوران مشروطه، تضادهای اجتماعی، پوشش ها، معماری شهری و حتی احساسات جاری در چهره های مردم آن دوران را به شکلی ثبت کرده اند که هیچ روایت مکتوبی نمی تواند به دقت آن برسد. این میراث تصویری، در حقیقت «شاهدان خاموش» تاریخ هستند که از هرگونه بازنویسی یا تحریف مصون مانده اند تا حقیقت را برای آیندگان پاسداری کنند.
عکس های نمایشگاه «مشروطه» به ما می آموزند که تاریخ، تنها مجموعه ای از سال ها و نامهای خشک در کتاب ها نیست، بلکه مجموعه ای از چهره های زنده، نگاه های امیدوار و دست های گره خورده ای است که در لحظه ای از زمان، برای تغییر سرنوشت یک ملت تلاش کردند. حفظ و بازخوانی این تصاویر، در حقیقت تکریم همان اراده های جمعی است که امروز ما را به اینجا رسانده است.
نمایشگاه عکس «مشروطه» که از روز ۱۵ مرداد بازدید عمومی دارد، تا ۲۵ شهریور ادامه می یابد و برای علاقمندان به تاریخ معاصر ایران، تاریخ عکاسی، جامعه شناسی و مطالعات بینارشته ای جذاب و تماشایی خواهد بود.
منبع: aftablog.ir
این مطلب آفتاب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات کابران آفتاب در مورد این مطلب